FactNinja FACT-NINJA
🇨🇿 Čeština 🇬🇧 English 🇸🇰 Slovenčina 🇵🇱 Polski 🇩🇪 Deutsch 🇪🇸 Español
Rejestracja
Techniki dezinformacyjne

Fałszowanie faktów

Alternatywne nazwy: fabulacja, półprawda, fake news, dezinformacja

Definicja

Celowe rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji lub mieszanie prawdy z kłamstwem w tzw. półprawdach. Kombinacja prawdziwych faktów z wymyślonymi szczegółami sprawia, że całość wydaje się bardziej wiarygodna i trudniejsza do rozpoznania. Półprawdy rozprzestrzeniają się szybciej niż jawnie nieprawdziwe hoaxy.

Przykład użycia

„Wnuczka Drahoša prowadziła demonstracje przeciwko rządowi." (Prawdziwa osoba, wymyślona rola.) Lub: „UE wprowadziła obowiązkowe kwoty na muzułmanów." (Miesza prawdę o UE z całkowicie wymyślonym twierdzeniem.)
Źródło
https://www.e-bezpeci.cz/medialnivychova/listy/

Powiązane techniki

Techniki dezinformacyjne

Wąż kłamstw

Technika propagandowa polegająca na zalewaniu przestrzeni medialnej dużą ilością sprzecznych twierdzeń i półprawd w szybkim tempie. Celem ni...

Także: strumień kłamstw, gish gallop, zalewanie nieprawdami

Techniki dezinformacyjne

Wąż kłamstw

Technika propagandowa polegająca na zalewaniu przestrzeni medialnej dużą ilością sprzecznych twierdzeń i półprawd w szybkim tempie. Celem nie jest wprowadzenie jednej konkretnej kłamstwa, ale wyczerpanie publiczności i wywołanie wrażenia, że "prawda nie istnieje" lub "nikomu nie można ufać".

Przykład użycia
O jednym zdarzeniu w ciągu 24 godzin pojawiają się cztery sprzeczne wersje wydarzenia — widz się poddaje i zamyka w myśli "chyba nigdy się tego nie dowiemy".

Także: strumień kłamstw, gish gallop, zalewanie nieprawdami

Pełny szczegół Źródło
Techniki dezinformacyjne

Przeciążenie informacjami

Celowe zalanie publiczności ogromną ilością informacji — prawdziwych, mylących i całkowicie fałszywych. Celem nie jest przekazanie konkretne...

Także: przeciążenie informacjami, zalanie informacjami, gish gallop

Techniki dezinformacyjne

Przeciążenie informacjami

Celowe zalanie publiczności ogromną ilością informacji — prawdziwych, mylących i całkowicie fałszywych. Celem nie jest przekazanie konkretnej wiadomości, ale wyczerpanie odbiorcy, obniżenie jakości jego decyzji oraz skłonienie go do bierności lub rezygnacji. Pokrewne technice „wąż kłamstw".

Przykład użycia
Polityk na konferencji prasowej w ciągu 5 minut wspomina 30 różnych statystyk, cytatów i twierdzeń — dziennikarze nie mają szans na weryfikację wszystkiego, a publiczność nie zapamiętuje nic poza „uczuciem, że coś knuje".

Także: przeciążenie informacjami, zalanie informacjami, gish gallop

Pełny szczegół Źródło
Techniki dezinformacyjne

Relatywizacja

Kwestionowanie obiektywnej prawdy: twierdzenie, że „prawda nie istnieje", „istnieje alternatywna prawda" lub „to nie jest prawda, ale mogłob...

Także: relatywizacja, alternatywne fakty, alternatywna prawda

Techniki dezinformacyjne

Relatywizacja

Kwestionowanie obiektywnej prawdy: twierdzenie, że „prawda nie istnieje", „istnieje alternatywna prawda" lub „to nie jest prawda, ale mogłoby być". Celem jest zatarcie granicy między udowodnionymi faktami a opiniami, aby publiczność przestała wierzyć w jakiekolwiek źródło.

Przykład użycia
„Klimatolodzy mogą mieć dane, ale to tylko jeden punkt widzenia. Istnieje również alternatywna opinia naukowa, która mówi zupełnie co innego." (Fałszywa ekwiwalencja między konsensusem naukowym a marginalną pseudonauką.)

Także: relatywizacja, alternatywne fakty, alternatywna prawda, zatarcie prawdy

Pełny szczegół Źródło
Techniki dezinformacyjne

Wybieranie rodzynek

Selektywne wybieranie tylko tych danych lub dowodów, które wspierają wcześniej wybrany wniosek, i ignorowanie wszystkich innych. Tworzy to m...

Także: cherry picking, selektywne cytowanie, wybór danych

Techniki dezinformacyjne

Wybieranie rodzynek

Selektywne wybieranie tylko tych danych lub dowodów, które wspierają wcześniej wybrany wniosek, i ignorowanie wszystkich innych. Tworzy to mylący obraz rzeczywistości, nawet jeśli nie używa się jawnie nieprawdziwych informacji.

Przykład użycia
Artykuł "Globalne ocieplenie to mit" cytuje pięć zimnych zim, ale pomija setki ciepłych lat w długoterminowym trendzie.

Także: cherry picking, selektywne cytowanie, wybór danych

Pełny szczegół Źródło
Powrót do listy